سرو

وبلاگ شخصی وحید فرازان در باره: سینما و ...

عروس ایل ترکمن
نویسنده : وحید فرازان - ساعت ٥:۱۱ ‎ب.ظ روز جمعه ٢۳ دی ۱۳۸٤
 

عروس ایل ترکمن (١٣٨۴، ۵٠دقیقه، رنگی) صدمین فیلم مستند کیومرث درم بخش در سالن بتهوون خانه هنرمندان به نمایش درآمد. این فیلم کوتاه مستند که از سری فیلمهای اقوام ایرانی است و تاکنون چند بخش از آن ساخته شده است ، در بیست و چهارمین جشنواره بین المللی فیلم فجر (١٠-١ بهمن ١٣٨۴) در بخش مسابقه سینمای ایران آثار مستند،نیز شرکت کرده که به وقت خود به نمایش درمی آید.

نمایش فیلم همراه با حضور فیلمساز و اعضای انجمن دوستی ایران و فرانسه و همچنین همسر و یار همیشه درم بخش ، خانم ثریا درم بخش بود.صحبتهای کارگردان و گفتگوی کوتاه تماشاگران با او بعد از نمایش فیلم جذابیت این برنامه ها را بیشتر کرد.شنیدن چگونگی ساخت فیلم و بیان مسائل و مشکلاتی که  کارگردان در سر راه ساخت چنین مستندهایی،که به مستندهای موزه ای مشهور است،از عمده حرفهایی بود که شنیده شد.  

این مستند که رگه ای داستانی آن را همراهی میکرد، حکایت پسری ترکمن است که با خواهش از پدرش اصلان میخواهد تا اسب سواری را برای شرکت در مسابقه و پیروز شدن بر حریفان ، به خوبی به او یاد بدهد . پدر بعد از اصرار پسر راضی به این کار میشود ولی به شرطی که با پیروز شدن او در مسابقه اسب سواری، برای او عروسی از یموت بیاورد. مادر خانواده با شنیدن چنین حرفی ، به امامزاده میرود و نذر میکند تا پسر پیروز نشود تا بر سر او هوو نیاید! پسر سر آخر در مسابقه اسب سواری پیروز میشود ولی عروسی که او از یموت می آورد،اسب زیبایی است که دل از پدر میبرد و مادر نیز نفسی راحت میکشد.

در این زمینه داستانی با چگونگی برگزاری مراسم عروسی در ترکمن صحرا ، ارج و قرب اسب در میان این قوم ، چگونگی بر پایی اومه های ترکمنی توسط زنان ترکمن،ساز و نوای بخشی ها خوانندگان و نوازندگان موسیقی فلکلور ترکمن و درمانگری شمن ها و قالی بافی زنان ترکمن و... آشنا می شویم . معرفی این قوم را به عنوان قومی زنده و پویا کارگردان چنان پرداخته که شنیدن صحبت های او بعد از نمایش فیلم را که از این   اومه ها دیگر چیزی باقی نمانده و فقط دو نفر زن هستند که میتوانند این اومه های سی و شش شاخه را برپا کنند و دیگر کسی تن به زندگی اینچنینی نمیدهد سخت می توان باور کرد ؛ ولی این واقعیتی است که قوم های ایرانی و زندگی سنتی آنها که مناسب با محیط و جغرافیای منطقه اشان بوده،در حال حل شدن در زندگی مدرن هستند. آنها با جذب شدن به حاشیه شهرهای بزرگ ضمن از دست دادن هویت اصلی اشان ، در شهر نیز نمیتوانند زندگی سالمی داشته باشند.درمبخش همانگونه که اظهار کرد با ساخت ده فیلم از ده قوم معروف ایرانی میخواهد حداقل نسل آینده ایران بداند که چه کسانی با چه هویتها و رسومی،هر چند مختصر و در حد فیلمی چند دقیقه ای، در این سرزمین زندگی میکرده اند.ارگانهای بزرگی مثل صداوسیما،میراث فرهنگی،وزارت ارشاد خیلی کم به اینگونه برنامه ها اهمیت میدهند،طوری که درمبخش هم به شوخی و جدی در همان جلسه دنبال تهیه کننده ای بود تا شاید کارهای بعدیش با مشکلات و معضلات کمتری به پیش رود!