سرو

دو ساعتی که در اکسپوی بزرگ عکاسی همراه دخترم گشت و گذاری داشتم، به غیر از پا درد و کمردردی که سرآخر نصیبم شد! عکس‌های زیبایی را هم مشاهده کردم. به جز عکس‌های استادانی مثل قلم‌سیاه و نصرالله کسرائیان و ... که از طبیعت و زندگی ایرانی‌ها آثاری ماندگار خلق کرده‌اند و همچنین آثار عجیب و غریب – احتمالا مدرن! – عباس کیارستمی و رضا کیانیان (اکالیپتوس) و نیکی کریمی (آب سوئد) که بیشتر نان نام‌ و شهرتشان را در بهترین مکان نمایشگاه خورده‌اند تا خلق اثری درخور این اکسپو، عکس‌های دیگری از عکاسانی دیگر نیز نظرم را جلب کرد. گرچه شاید نام بعضی از اسامی آشنا باشد، ولی آثاری که در ادامه نام می‌برم بیشترین تاثیر را در من داشت. بیشترین تاثیر عاطفی و آنی را آثار رئالیسم و واقعی بر من می‌گذارد، از جمله عکس زیبای شهید از محمد فرنود، که نگاه معصومانه‌ی کودک پدر از دست داده به بالای سرش، تاثیری عمیق بر هر بیننده‌ی آشنا با جنگ می‌گذارد. بعضی از عکس‌های جنگ برایم بسیار آشنا بودند، به خصوص آن که در دوره‌ای برای نوشتن متون کوتاهی در سریال «عکس و مکث» محمدمهدی رسولی که بعدها در برنامه نوجوانان شبکه‌ی یک پخش شد، با بعضی از این عکس‌ها کلنجار می‌رفتم تا داستانکی از آنها بیرون بکشم. عکس‌هایی که در طبقه‌ی سوم از عظمت کوهستان‌های ایران و به خصوص از دماوند زیبا که نمادی بالاتر از همه‌ی نمادها برای پایداری این مرز و بوم است را اگر می‌توانستم – یعنی پولی هنگفتی داشتم – می‌خریدم. حال اسامی عکس‌ها با کمی دلیل:

-         شهید: محمد فرنود ؛ نگاه یکه‌ی عکاس به بازماندگان از جنگ.

-         سروهای یخی (مجموعه): جعفر نجیبی؛ دیدی دوباره به قندیلک‌های زیبا.

-         عکس چکو: نامدار عباسیان؛ زحمت عکاس در ثبت عکسی از جانوری شگفت.

-         سه تابلو از ناصر میزبانی: رقص رنگها، خزان، حافظیه؛ به خاطر رفاقت و نستالوژی.

-         پاییز: جلال سپهر؛ به خاطر پاییزی بودن عکس در این پاییز.

-         چشم‌انداز خط‌الراس‌ها: امیرمحمد جوادی؛ زحمت عکاس در ثبت زیبایی شگرف از ایران.

-         نیلگون، دماوند دیوسپید: سیدرضا رجبی نبی؛ من عاشق هر چی عکس با سوژه‌ی دماوندم.

-         غروب کوهستان، برف وباد : سامان باقری؛ ایران زیبای من.

-         اسطوره: سیدرضا رضوی نبوی؛ دماوند، دماوند، دماوند.

-         کمان:   فرید ثانی؛ نگاه خاص عکاس.

-         اثر ابتکاری کدو. فریدون حیدرپور: ایجاد حجم در عکسی واحد.

-         پرتره معروف شهریار ، فخرالدینی.

-         دخترک تالشی ، کپورچالی. عاشق نگاه و زیبایی دخترکم.

و ...

         امروز صبح بخت یارم بود با سایت یکی از هم دوره های سربازی و دوستان قدیمی که واقعا عکاس پرتلاشی است آشنا شدم . دوست مهربانی از خطه زیبای آذربایجان که همیشه پویا و پرتلاش بود و بعد از جدایی از او در سالهای دور دیگر از او خبری نداشتم تا اینکه در تارنمای او میبینم که چه سالهای موفقی را پشت سر گذاشته است . چندین و چند کتاب عکاسی و عکسهایی که بسیار حرفه ای و زیبا کار شده است . مجموعه عکسهای دلبران از آذربایجان و تهران بیشتر بر دلم نشست . ناصر میزبانی من را یاد سالهای ۶۶ و ۶۷ می اندازد سالهایی که چند ماهی از سربازی را در کنار هم گذراندیم . گویی اواخر خدمتش او به اورمیه رفت و روزی که او خداحافظی کرد از بخش تئاتر ساختمان امانی ، من در ساختمان رو به کلیسای ارامنه با شنیدن موسیقی دل انگیز کلایدرمن نوعی غم چند ساله در خودم حس کردم . انگار آن آخرین دیدار بود و حالا که او را در اوج موفقیت میبینم بسیار خوشحالم و اسف بر حال خود میخورم که چه سالهای نازنینی را از دست دادم . چه کنم غم نان چنین کرد. ای سالهای نازنین !

گروه مگنوم از معروفترین گروههای عکاسی آزاد است که سالیان سال به عکاسی از موضوعات مختلف با اعضای متنوعی از سراسر گیتی می‌پردازد. خب عباس ... هم یکی از این عکاسان است با عکسهایی بسیار جالب از ایران عزیزمان . این ۳۱۲ عکس را ببینید و بعد قضاوت کنید .

یوسف کارش ( -1908) Yousef Karshعکاس ارمنی تبار کانادایی به سبب پرتره‌هایی که از اشخاص مشهور سیاسی ، فرهنگی و علمی برداشته ، مشهور است . وی در پرتره‌های خود تکنیک بسیار عالی و مهارت بالای خویش را عرضه می‌کند . اشخاصی که او به تصویر می‌کشد ، به طور عمده در همان محیط سنخی زندگی یا کارشان قرار دارند . یوسف کارش در پرتره‌های عکاسی خود به نحوی از وجود دست مدل نیز استفاده می‌کند و سعی دارد تا حد امکان منزلت اجتماعی شخص به تصویر کشیده شده را نمایان سازد.
مهمترین مجموعه عکسهایی که وی به چاپ رسانیده عبارتند از : ” چهره‌های سرنوشت “ نیویورک ، 1946 ؛ ” پرتره‌های بزرگان “ ، نیویورک ، 1959 و ” در جستجوی بزرگان “ ، نیویورک ، 1962 .( عکسهای نمونه )

کتاب ” چهره‌های سرنوشت “ که در سال 1946 در نیویورک و لندن منتشر شد ، موفقیت آشکاری یافت و زود به فروش رسید . اما کارش رضایت نداد که کتاب بار دیگر تجدید چاپ شود ، زیرا دریافت کیفیت عکسهای چاپ شده تنها پنجاه درصد کیفیت اصل عکس‌ها را دارد . اما علاقه‌ی زیاد وی به مقوله پرتره‌های روانشناختی باعث شد تا مقدمات کار را برای آماده‌سازی کتاب پرتره‌های بزرگان شروع کند .
کتابهای کارش بسیار مورد توجه واقع شده‌اند . او در شرح حال خود می‌نویسد : شخصی به وی مراجعه کرد و پیشنهاد نمود که کارش پرتره‌ی او را نیز در زمره‌ی تصاویر کتاب پرتره‌های بزرگان بیاورد و در ازای آن مبلغ هنگفتی پول بگیرد .
بد نیست به پرتره‌های مشهور او در اینجا نگاهی بیاندازیم .